SOLINKS

Wat moet er veranderen op de arbeidsmarkt?

De arbeidsmarkt is enorm in beweging, enerzijds klinkt de roep om meer zekerheid, anderzijds wordt vooral op flexibiliteit gehamerd. In Kamerbreed van vandaag (10-09) spraken Buma (CDA) en Tiny Kox (SP) hier ook over. Afgelopen week liet Zijlstra (VVD) zich er over uit en bij D66 speelt het een belangrijke rol in hun verkiezingsprogramma. Het ging met name over twee zaken (de wet Werk en Zekerheid en de vervanging van de VAR) die onder het huidige kabinet zijn ingevoerd. Beide zaken liggen op dit moment onder vuur, zowel in de Tweede Kamer als bij werkgeversverenigingen.

Hoe nu verder?

Als ergens de klassieke tegenstellingen tussen "Links" en "Rechts" zichtbaar worden dan is het wel op dit punt. Aan de ene kant (rechts) meer vrijheid en aan de andere kant (links dus) meer zekerheid. De vrijheidswens geldt dan vooral voor de werkgevers en de zekerheidswens vooral voor de werknemers.

Vanaf de jaren 60 van de vorige eeuw was vooral de zekerheid een belangrijk issue. Vaste langdurige contracten en vaak langdurige dienstverbanden. De zekerheid die dit gad maakt het voor mensen onder meer mogelijk om hun leven te "plannen" en langdurige verplichtingen (zoals een hypotheek) aan te gaan. Langzamerhand verminderde die zekerheid de crisis van versterkte dit en steeds minder mensen kwamen voor een vast arbeidscontract in aanmerking. Het aantal ZZP-ers nam fors toe. 
Voor werkgevers zijn vaste, langdurige contracten lastig omdat daarmee de flexibiliteit van een belangrijke kostenfactor wordt beperkt. 

In een steeds groeiende economie was het echter niet zo'n groot probleem, maar bij een stagnatie of een crisis in de economie maakt het bedrijven kwetsbaar. Het lijkt een onoverkoombaar dilemma, de vrijheid van de werkgevers ten opzicht van de zekerheid voor de werknemers. De overheid (sociale zekerheid) zou hier een helpende hand kunnen bieden maar ook die doen op dit terrein een stapje terug. Maar toch ligt daar wellicht de oplossing.

De vraag aan de politiek is dan ook: op welke manier kan zij een rol spelen waarbij de flexibiliteit voor de werkgever optimaal wordt zonder de zekerheid van de werknemer aan te tasten?